'TAO TE CHING' kap. 43

Ang pinakahumok nga butang sa kalibutan mopildi sa pninakagahi nga butang sa kalibutan.

Kadtong mga ‘wala’ maoy mosulod sa kon asa wala nay lugar.

Pinaagi niini kabalo ko sa pagkabentaha sa dili paglihok.

Pipila lamang sa kalibutan ang nakasabot sa tinudluan nga walay istoya ug sa bentaha sa dili paglihok.

                                                                        Tao Te Ching, kap. 43

            Matud pa sa komentaryo ni Timbreza, kini nga kapitulo nahi-apil ang pilosopiya sa kahumokon, walay-lihok, ang pagtudlo pinaagi sa lihok [i]. Alang kang Timbreza kining mga humok nga butang maoy mopildi sa mga gahi nga butang maipasabot pinaagi sa sumbingay nga iyang gihatag bahin sa bato ug tubig nga gikan sa ulan. Ang bato gahi gayud ug lisod kini buakon sa tubig, apan sa kanunay nga pagtulo sa tubig ulan sa bato, hinay-hinay nga adunay maporma nga liki kini ug sa kadugayan mabuak kini. Sa walay-lihok ug pagtudlo pinaagi sa lihok, ang masulti niya diri kay ang paglihok nga walay puro istorya ang ginagamit. Sa iyang panlantaw importante gayud kining paglihok kaysa istorya, siguro kay kon lihok lamang ang gamiton sa tawo siguro murag natural na lamang ang pamaagi sa pagtudlo sa tawo kon istorya mahulog nga nagasugo ang usa ka tawo sa pagpangasaba.

            Niining duh aka ideya ni Lao Tzu nga akong nakuha ang pagsabot pinaagi kang Timbreza, akong namatikdan nga ang klaseng lihok nga buot ipabuhat kanato ni Lao Tzu, nga maoy pagpahayag usab sa Tao, ang lihok nga natural. Kon atong makita sa sumbingay sa bato ug tubig nga ulan ug sa pagtudlo pinaagi sa buhat, natural nga pamaagi ang lihok niini. walay pagpamugos nga nahitabo. Siguro sa mga kabag-uhan nga nahitabo nganhi sa kalibutan ang Tao ang maoy hinungdan niini, apan kining kabag-uhan iya kining gibuhat pinaagi sa natural nga lihok sa Kinaiyahan, sa kalibutan. Ang problema sa katawhan, aduna kitay pagpamugos nga ginabuhat nga kabag-uhan mao nang nag buhat nato usahay moresulta sa dil maayo.

            Busa mao nang nasulti ni Lao Tzu nga kining walay-lihok ang maoy lihok sa Tao tungod sa iyang pag walay-lihok natural niyang mabuhat ang mga kinahanglang buhaton. Tungod sa iyang lihok nasakop na ang mga butang nga nagkaatbang apan nagka-uyon sa lihok.

---

[i] Timbreza, F. (1999). Ang Tao Te Ching ni Lao Tzu sa Filipino. Manila, Philippines. De La Salle University Press, 2504 Leon Guinto Street, Malate 1004.